Brieven Ott - Revision history

Jan: noten en aanvulling

2026-05-16T14:50:49Z

noten en aanvulling

← Older revision		Revision as of 16:50, 16 May 2026
Line 57:		Line 57:
	Nogmaals, ik beschouw deze kwestie slechts als een schrijnend voorbeeld van de onzorgvuldigheid (en vooringenomenheid?) waarmee u — in mijn bescheiden waarneming — heeft gewerkt.		Nogmaals, ik beschouw deze kwestie slechts als een schrijnend voorbeeld van de onzorgvuldigheid (en vooringenomenheid?) waarmee u — in mijn bescheiden waarneming — heeft gewerkt.

	[...] Wanneer ik mij verplaats in Ottema, kan ik mij voorstellen dat de frustratie hem tot wanhoop heeft gedreven. Wat ik mij echter niet kan voorstellen is dat hij -indien hij van mening zou zijn veranderd- zelfmoord zou hebben gepleegd zonder zich hierover schriftelijk te willen verantwoorden.		U vraagt mij of ik meer informatie heb.

			[...]<ref>[Het is geen harde informatie, maar ik weet uit eigen ervaring hoe het voelt om voor gek te worden verklaard, daardoor in een sociaal isolement te raken, en als gevolg daarvan de levenslust te verliezen. (Gelukkig heb ik die al lang weer terug en hoef ik me dankzij het OLB nooit te vervelen. Ik zal niet dezelfde fout maken als mijn bijna naamgenoot en geestverwant ~ haha.]</ref>

			Wanneer ik mij verplaats in Ottema, kan ik mij voorstellen dat de frustratie hem tot wanhoop heeft gedreven. Wat ik mij echter niet kan voorstellen is dat hij -indien hij van mening zou zijn veranderd- zelfmoord zou hebben gepleegd zonder zich hierover schriftelijk te willen verantwoorden.

	Met vriendelijke groet, / Jan Ott (M.Sc.)		Met vriendelijke groet, / Jan Ott (M.Sc.)
Line 64:		Line 68:
	Geachte heer Ott,		Geachte heer Ott,

	[...] Wat betreft Gerbenzon en Lysen: inderdaad zij leefden pas veel later dan Ottema. Daar staat tegenover dat ze beiden uit gegoede Leeuwarder kring afkomstig waren en dat Lysen verwant is aan de familie HaverSchmidt en bijvoorbeeld diens dochter Margot nog goed heeft gekend. Dat men in de negentiende eeuw in brieven vrijelijk over zelfmoord zou schrijven, is een veronderstelling van uw kant die ik niet ondersteun. Men zag verder, zo blijkt uit brieven die ik niet heb geciteerd in mijn proefschrift en uitgave (bv. tussen Hooft van Iddekinge en Dirks) Ottema als een zielige man. Bijvoorbeeld Hooft van Iddekinge aan Dirks, 1876/11/08:		[...]<ref>[Ik ben blij dat u uw levenslust terug hebt.]</ref>

			Wat betreft Gerbenzon en Lysen: inderdaad zij leefden pas veel later dan Ottema. Daar staat tegenover dat ze beiden uit gegoede Leeuwarder kring afkomstig waren en dat Lysen verwant is aan de familie HaverSchmidt en bijvoorbeeld diens dochter Margot nog goed heeft gekend. Dat men in de negentiende eeuw in brieven vrijelijk over zelfmoord zou schrijven, is een veronderstelling van uw kant die ik niet ondersteun. Men zag verder, zo blijkt uit brieven die ik niet heb geciteerd in mijn proefschrift en uitgave (bv. tussen Hooft van Iddekinge en Dirks) Ottema als een zielige man. Bijvoorbeeld Hooft van Iddekinge aan Dirks, 1876/11/08:
	<blockquote>Dat Ottema minder wordt, doet mij leed, en ik wenschte wel dat de man minder verdriet beleefde van dat Oera lindaboek, dat men toch met de beste wil niet als serieus kan beschouwen. ’t Gaat hem als zijn voorouders, de tijdgenooten van Bonifasius, wier afgoden ook bij hun leven werden omvergehaald. Ik gevoel hoe pijnlijk dat moet wegen, maar wat, mijns bedenking, nog pijnlijker is, dat is dat men in dwalingen blijft volharden die tegen het eenvoudigste gezond menschenverstand strijden, is het dan zoo moeijelijk om van dwalingen terug ten eenen male onmogelijk voor een verstandig man om het ''peccavi'' uit te spreken daar waar volhouden onredelijk wordt?</blockquote>		<blockquote>Dat Ottema minder wordt, doet mij leed, en ik wenschte wel dat de man minder verdriet beleefde van dat Oera lindaboek, dat men toch met de beste wil niet als serieus kan beschouwen. ’t Gaat hem als zijn voorouders, de tijdgenooten van Bonifasius, wier afgoden ook bij hun leven werden omvergehaald. Ik gevoel hoe pijnlijk dat moet wegen, maar wat, mijns bedenking, nog pijnlijker is, dat is dat men in dwalingen blijft volharden die tegen het eenvoudigste gezond menschenverstand strijden, is het dan zoo moeijelijk om van dwalingen terug ten eenen male onmogelijk voor een verstandig man om het ''peccavi'' uit te spreken daar waar volhouden onredelijk wordt?</blockquote>

	[...~~] /~~ Vriendelijke groet, / Goffe Jensma		Wat betreft uw verdere opmerkingen, ik denk dat we zo in een eindeloze discussie verzeild raken. Zelf ben ik absoluut niet van mening dat ik onzorgvuldig gewerkt heb. Integendeel.

			Vriendelijke groet, / Goffe Jensma

	===3-11-2010 (12:31) aan Jensma===		===3-11-2010 (12:31) aan Jensma===
Line 527:		Line 535:
	Met vriendelijke groet, / Jan Just Witkam		Met vriendelijke groet, / Jan Just Witkam

	== ~~Notes~~ ==		== Noten ==
	<references />		<references />
	[[Category:Briefwissellingen]] [[Category:Sources_Dutch]]		[[Category:Briefwissellingen]] [[Category:Sources_Dutch]]

Jan: /* 2013: vermeende “(zelfmoord)aanslagen” */ noot

2026-05-16T08:34:13Z

2013: vermeende “(zelfmoord)aanslagen”: noot

← Older revision		Revision as of 10:34, 16 May 2026
Line 297:		Line 297:
	Geachte heer Ott		Geachte heer Ott

	Kan ik mij voorstellen. Maar de persoon die mij dit vertelde heb ik beloofd er vooralsnog geen openheid over te geven. Bronnenbescherming heet dat in journalistieke vaktermen		Kan ik mij voorstellen. Maar de persoon die mij dit vertelde heb ik beloofd er vooralsnog geen openheid over te geven. Bronnenbescherming heet dat in journalistieke vaktermen<ref>Jensma bleek de bron te zijn. Zie vertaald [[2019 Politie belde Jensma in 2009\|afschrift van radiogesprek]] 13-6-2019.</ref>

	met vriendelijke groeten / Chris Reinewald		met vriendelijke groeten / Chris Reinewald

Jan at 12:15, 15 May 2026

2026-05-15T12:15:09Z

← Older revision		Revision as of 14:15, 15 May 2026
Line 1:		Line 1:
	Zoals ''boek'' soms ''handschrift'' betekent, zo wordt ''brieven'' hier gebruikt voor (bewaarde) ''emails'', om aan te sluiten bij de [[:Category:Briefwissellingen\|andere correspondentielijsten]] op deze wiki. Tijd van verzending alleen vermeld (tussen haken) wanneer antwoord op dezelfde dag kwam. [zal nog worden aangevuld]		Zoals ''boek'' soms ''handschrift'' betekent, zo wordt ''brieven'' hier gebruikt voor (bewaarde) ''emails'', om aan te sluiten bij de [[:Category:Briefwissellingen\|andere correspondentielijsten]] op deze wiki. Tijd van verzending alleen vermeld (tussen haken) wanneer antwoord op dezelfde dag kwam. [zal nog worden aangevuld]

	==~~M.b.t.~~ vermeende inkeer [[Jan G. Ottema\|Ottema]]==		==2010: vermeende inkeer [[Jan G. Ottema\|Ottema]]==
	===8-10-2010 aan [[Goffe T. Jensma\|Jensma]]===		===8-10-2010 aan [[Goffe T. Jensma\|Jensma]]===
	Onderwerp: vraag over ''Het Oera Linda-boek'' (2006)		Onderwerp: vraag over ''Het Oera Linda-boek'' (2006)
Line 107:		Line 107:
	Vriendelijke groet, / Goffe Jensma		Vriendelijke groet, / Goffe Jensma

	==~~M.b.t.~~ (vooral) papieronderzoek (1)==		== 2010-’11: (vooral) papieronderzoek (1) ==

	===14-10-2010 (10:56) aan Van Sluis===		===14-10-2010 (10:56) aan Van Sluis===
	Onderwerp: 3 vragen mbt OLB		Onderwerp: 3 vragen mbt OLB
Line 278:		Line 279:
	Met vriendelijke groet, / Henk Porck		Met vriendelijke groet, / Henk Porck

	== ~~M.b.t.~~ vermeende “(zelfmoord)aanslagen” ==		== 2013: vermeende “(zelfmoord)aanslagen” ==

	===30-11-2013 (16:52) aan Reinewald===		===30-11-2013 (16:52) aan Reinewald===
Line 303:		Line 304:
	Dank voor uw snelle antwoord. / m.vr.gr. JO		Dank voor uw snelle antwoord. / m.vr.gr. JO

	== ~~M.b.t.~~ papieronderzoek (2) ==		== 2018-’19: papieronderzoek (2) ==

	===17-9-2018 (12:05) aan Jensma===		===17-9-2018 (12:05) aan Jensma===

Jan at 10:22, 15 May 2026

2026-05-15T10:22:41Z

← Older revision		Revision as of 12:22, 15 May 2026
Line 1:		Line 1:
	Zoals ''boek'' soms ''handschrift'' betekent, zo wordt ''brieven'' hier gebruikt voor (bewaarde) ''emails'', om aan te sluiten bij de [[:Category:Briefwissellingen\|andere correspondentielijsten]] op deze wiki. Tijd van verzending alleen vermeld (tussen haken) wanneer antwoord op dezelfde dag kwam. [zal nog worden aangevuld]		Zoals ''boek'' soms ''handschrift'' betekent, zo wordt ''brieven'' hier gebruikt voor (bewaarde) ''emails'', om aan te sluiten bij de [[:Category:Briefwissellingen\|andere correspondentielijsten]] op deze wiki. Tijd van verzending alleen vermeld (tussen haken) wanneer antwoord op dezelfde dag kwam. [zal nog worden aangevuld]

	==M.b.t. vermeende inkeer Ottema==		==M.b.t. vermeende inkeer [[Jan G. Ottema\|Ottema]]==
	===8-10-2010 aan Jensma===		===8-10-2010 aan [[Goffe T. Jensma\|Jensma]]===
	Onderwerp: vraag over ''Het Oera Linda-boek'' (2006)		Onderwerp: vraag over ''Het Oera Linda-boek'' (2006)

Line 9:		Line 9:
	In bovenvermeld boek stelt u op pagina 50 dat Ottema <blockquote>... in 1879 uiteindelijk inzag dat hij ongelijk had gehad en dat hij voor oud had versleten wat eigentijds was...</blockquote>Is dit een aanname van u, of bestaat er een bron waaruit dit is gebleken?		In bovenvermeld boek stelt u op pagina 50 dat Ottema <blockquote>... in 1879 uiteindelijk inzag dat hij ongelijk had gehad en dat hij voor oud had versleten wat eigentijds was...</blockquote>Is dit een aanname van u, of bestaat er een bron waaruit dit is gebleken?

	In afwachting van uw antwoord, / Hoogachtend, / J. Ott / Hoorn		In afwachting van uw antwoord, / Hoogachtend, / [[Jan Ott\|J. Ott]] / Hoorn

	===antwoord Jensma 15-10===		===antwoord Jensma 15-10===
Line 45:		Line 45:
	Nog interessanter echter vind ik deze kwestie als voorbeeld van de wijze waarop u selectief kritisch met informatie om bent gegaan in uw publicaties. Verklaringen onder ede van personen die in strijd zijn met uw theorie worden door u leugens genoemd, terwijl twijfelachtige gegevens die uw theorie bevestigen door u gepresenteerd wordt als feiten.		Nog interessanter echter vind ik deze kwestie als voorbeeld van de wijze waarop u selectief kritisch met informatie om bent gegaan in uw publicaties. Verklaringen onder ede van personen die in strijd zijn met uw theorie worden door u leugens genoemd, terwijl twijfelachtige gegevens die uw theorie bevestigen door u gepresenteerd wordt als feiten.

	Als ik het wel heb waren uw twee onafhankelijke bronnen de heren Ad Lysen en Pieter Gerbenzon, geboren 1921 resp. 1920. Ottema is overleden in 1879. Lysen en Gerbenzon zullen dus niet eerder dan 60 jaar na Ottema’s dood "in de kringen van Leeuwarder notabelen" kennis hebben kunnen nemen van het vermeende motief van zijn (vermeende?) zelfmoord.		Als ik het wel heb waren uw twee onafhankelijke bronnen de heren Ad Lysen en Pieter Gerbenzon, geboren 1921 resp. 1920. Ottema is overleden in 1879. Lysen en Gerbenzon zullen dus niet eerder dan 60 jaar na Ottema’s dood ''in de kringen van Leeuwarder notabelen'' kennis hebben kunnen nemen van het vermeende motief van zijn (vermeende?) zelfmoord.

	Indien deze informatie ooit betrouwbaar zou zijn geweest, was het toch al veel eerder in publicaties of briefwisselingen aan de orde gesteld?		Indien deze informatie ooit betrouwbaar zou zijn geweest, was het toch al veel eerder in publicaties of briefwisselingen aan de orde gesteld?
Line 55:		Line 55:
	<blockquote>Toen Ottema ... in 1879 uiteindelijk inzag dat hij ongelijk had gehad ...</blockquote>		<blockquote>Toen Ottema ... in 1879 uiteindelijk inzag dat hij ongelijk had gehad ...</blockquote>

	Nogmaals, ik beschouw deze kwestie slechts als een schrijnend voorbeeld van de onzorgvuldigheid (en vooringenomenheid?) waarmee u -in mijn bescheiden waarneming- heeft gewerkt.		Nogmaals, ik beschouw deze kwestie slechts als een schrijnend voorbeeld van de onzorgvuldigheid (en vooringenomenheid?) waarmee u — in mijn bescheiden waarneming — heeft gewerkt.

	[...] Wanneer ik mij verplaats in Ottema, kan ik mij voorstellen dat de frustratie hem tot wanhoop heeft gedreven. Wat ik mij echter niet kan voorstellen is dat hij -indien hij van mening zou zijn veranderd- zelfmoord zou hebben gepleegd zonder zich hierover schriftelijk te willen verantwoorden.		[...] Wanneer ik mij verplaats in Ottema, kan ik mij voorstellen dat de frustratie hem tot wanhoop heeft gedreven. Wat ik mij echter niet kan voorstellen is dat hij -indien hij van mening zou zijn veranderd- zelfmoord zou hebben gepleegd zonder zich hierover schriftelijk te willen verantwoorden.
Line 410:		Line 410:

	===antwoord Ott (18:39)===		===antwoord Ott (18:39)===
	Goffe, ik ken alleen het artikel uit de LC (10-11-1962 "Drs. Obbema sprak voor Fries Genootschap over onderzoek") en wat jij erover hebt geschreven. Ik zou heel graag zijn verslag en evt. aantekeningen (+ foto’s?) inzien en kan daarvoor graag naar Leeuwarden of Groningen komen. Ik woon nu in Drenthe (Diever) dus dat is makkelijk te doen. / Groet, Jan		Goffe, ik ken alleen het artikel uit de LC (10-11-1962 ''Drs. Obbema sprak voor Fries Genootschap over onderzoek'') en wat jij erover hebt geschreven. Ik zou heel graag zijn verslag en evt. aantekeningen (+ foto’s?) inzien en kan daarvoor graag naar Leeuwarden of Groningen komen. Ik woon nu in Drenthe (Diever) dus dat is makkelijk te doen. / Groet, Jan

	===antwoord Jensma 10-10===		===antwoord Jensma 10-10===

Jan at 10:19, 15 May 2026

2026-05-15T10:19:46Z

← Older revision		Revision as of 12:19, 15 May 2026
Line 3:		Line 3:
	==M.b.t. vermeende inkeer Ottema==		==M.b.t. vermeende inkeer Ottema==
	===8-10-2010 aan Jensma===		===8-10-2010 aan Jensma===
	Onderwerp: vraag over "Het Oera Linda-boek" (2006)		Onderwerp: vraag over ''Het Oera Linda-boek'' (2006)

	Geachte heer Jensma,		Geachte heer Jensma,

Jan: alvast paar kleine verbeteringen

2026-05-15T10:18:21Z

alvast paar kleine verbeteringen

Jan: nog niet klaar

2026-05-15T10:14:08Z

nog niet klaar

Show changes

← Older revision		Revision as of 12:18, 15 May 2026
Line 23:		Line 23:
	Ik moet er destijds overheen hebben gelezen en ook nu acht ik het door u gestelde allerminst geloofwaardig.		Ik moet er destijds overheen hebben gelezen en ook nu acht ik het door u gestelde allerminst geloofwaardig.

	Ter informatie zend ik u - wellicht ten overvloede - een link naar het onderdeel van een forumdiscussie, waarin de vermeende gedachtenverandering van Ottema ter discussie wordt gesteld. [...]		Ter informatie zend ik u — wellicht ten overvloede — een link naar het onderdeel van een forumdiscussie, waarin de vermeende gedachtenverandering van Ottema ter discussie wordt gesteld. [...]

	Met vriendelijke groet, / Jan Ott		Met vriendelijke groet, / Jan Ott
Line 65:		Line 65:

	[...] Wat betreft Gerbenzon en Lysen: inderdaad zij leefden pas veel later dan Ottema. Daar staat tegenover dat ze beiden uit gegoede Leeuwarder kring afkomstig waren en dat Lysen verwant is aan de familie HaverSchmidt en bijvoorbeeld diens dochter Margot nog goed heeft gekend. Dat men in de negentiende eeuw in brieven vrijelijk over zelfmoord zou schrijven, is een veronderstelling van uw kant die ik niet ondersteun. Men zag verder, zo blijkt uit brieven die ik niet heb geciteerd in mijn proefschrift en uitgave (bv. tussen Hooft van Iddekinge en Dirks) Ottema als een zielige man. Bijvoorbeeld Hooft van Iddekinge aan Dirks, 1876/11/08:		[...] Wat betreft Gerbenzon en Lysen: inderdaad zij leefden pas veel later dan Ottema. Daar staat tegenover dat ze beiden uit gegoede Leeuwarder kring afkomstig waren en dat Lysen verwant is aan de familie HaverSchmidt en bijvoorbeeld diens dochter Margot nog goed heeft gekend. Dat men in de negentiende eeuw in brieven vrijelijk over zelfmoord zou schrijven, is een veronderstelling van uw kant die ik niet ondersteun. Men zag verder, zo blijkt uit brieven die ik niet heb geciteerd in mijn proefschrift en uitgave (bv. tussen Hooft van Iddekinge en Dirks) Ottema als een zielige man. Bijvoorbeeld Hooft van Iddekinge aan Dirks, 1876/11/08:
	<blockquote>Dat Ottema minder wordt, doet mij leed, en ik wenschte wel dat de man minder verdriet beleefde van dat Oera lindaboek, dat men toch met de beste wil niet als serieus kan beschouwen. 't Gaat hem als zijn voorouders, de tijdgenooten van Bonifasius, wier afgoden ook bij hun leven werden omvergehaald. Ik gevoel hoe pijnlijk dat moet wegen, maar wat, mijns bedenking, nog pijnlijker is, dat is dat men in dwalingen blijft volharden die tegen het eenvoudigste gezond menschenverstand strijden, is het dan zoo moeijelijk om van dwalingen terug ten eenen male onmogelijk voor een verstandig man om het ''peccavi'' uit te spreken daar waar volhouden onredelijk wordt?</blockquote>		<blockquote>Dat Ottema minder wordt, doet mij leed, en ik wenschte wel dat de man minder verdriet beleefde van dat Oera lindaboek, dat men toch met de beste wil niet als serieus kan beschouwen. ’t Gaat hem als zijn voorouders, de tijdgenooten van Bonifasius, wier afgoden ook bij hun leven werden omvergehaald. Ik gevoel hoe pijnlijk dat moet wegen, maar wat, mijns bedenking, nog pijnlijker is, dat is dat men in dwalingen blijft volharden die tegen het eenvoudigste gezond menschenverstand strijden, is het dan zoo moeijelijk om van dwalingen terug ten eenen male onmogelijk voor een verstandig man om het ''peccavi'' uit te spreken daar waar volhouden onredelijk wordt?</blockquote>

	[...] / Vriendelijke groet, / Goffe Jensma		[...] / Vriendelijke groet, / Goffe Jensma
Line 84:		Line 84:
	1) Met ''deze informatie'' doelde ik niet op Ottema’s zelfmoord, maar op ''het vermeende motief'' daarvan, dat wil zeggen: zijn (vermeende) verandering van mening over de authenticiteit van het OLB. Als hij van mening was veranderd, en dit was uit betrouwbare bron bekend geweest, dan was dat uiterst relevant geweest en dus onmogelijk 125 jaar lang geheim gebleven. Hierover had geschreven kunnen worden, zonder met één woord over zelfmoord te reppen: hij is voor zijn dood nog van mening veranderd (zoals is gebleken uit: ...).		1) Met ''deze informatie'' doelde ik niet op Ottema’s zelfmoord, maar op ''het vermeende motief'' daarvan, dat wil zeggen: zijn (vermeende) verandering van mening over de authenticiteit van het OLB. Als hij van mening was veranderd, en dit was uit betrouwbare bron bekend geweest, dan was dat uiterst relevant geweest en dus onmogelijk 125 jaar lang geheim gebleven. Hierover had geschreven kunnen worden, zonder met één woord over zelfmoord te reppen: hij is voor zijn dood nog van mening veranderd (zoals is gebleken uit: ...).

	2) Met ''al veel eerder'' bedoelde ik niet uitsluitend ''in de negentiende eeuw'', al was dit wel mogelijk geweest, zoals ik bij 1) heb uitgelegd. Wanneer Ottema’s meningsverandering in ''gegoede Leeuwarder kring'' als betrouwbare informatie bekend zou zijn geweest, in de jaren ~~'30~~ bijvoorbeeld, zou dit in de heftige discussie die er toen is gevoerd (weer) aan de orde zijn gekomen. U was echter de eerste die het in 2006 als ware het een feit durfde te bezorgen.		2) Met ''al veel eerder'' bedoelde ik niet uitsluitend ''in de negentiende eeuw'', al was dit wel mogelijk geweest, zoals ik bij 1) heb uitgelegd. Wanneer Ottema’s meningsverandering in ''gegoede Leeuwarder kring'' als betrouwbare informatie bekend zou zijn geweest, in de jaren ’30 bijvoorbeeld, zou dit in de heftige discussie die er toen is gevoerd (weer) aan de orde zijn gekomen. U was echter de eerste die het in 2006 als ware het een feit durfde te bezorgen.

	Ik heb de indruk dat het voor u vaststaat dat indien het waar is dat Ottema zelfmoord heeft gepleegd (hetgeen ik niet bestrijd), hij <u>dus</u> van mening moet zijn veranderd (voor u wellicht een wensvolle gedachte, voor mij hoogst onwaarschijnlijk). Psychologisch lijkt het mij veel logischer dat hij zelfmoord heeft gepleegd, <u>juist omdat</u> hij tot zijn laatste snik zo heilig in zichzelf geloofde.		Ik heb de indruk dat het voor u vaststaat dat indien het waar is dat Ottema zelfmoord heeft gepleegd (hetgeen ik niet bestrijd), hij <u>dus</u> van mening moet zijn veranderd (voor u wellicht een wensvolle gedachte, voor mij hoogst onwaarschijnlijk). Psychologisch lijkt het mij veel logischer dat hij zelfmoord heeft gepleegd, <u>juist omdat</u> hij tot zijn laatste snik zo heilig in zichzelf geloofde.
Line 103:		Line 103:
	Nu we onze discussie dan hebben beëindigd, wil ik graag nog een ding aan u kwijt. Uw betrokkenheid bij het Oera Lindaboek waardeer ik en dat meen ik. Ook al zijn we het niet eens over mijn werkwijze, ik denk dat we over het tragische van Ottema wel gelijk denken. Hij had een droom en ik zou, juist vanwege hem, ook liever willen dat hij er in volhard had.		Nu we onze discussie dan hebben beëindigd, wil ik graag nog een ding aan u kwijt. Uw betrokkenheid bij het Oera Lindaboek waardeer ik en dat meen ik. Ook al zijn we het niet eens over mijn werkwijze, ik denk dat we over het tragische van Ottema wel gelijk denken. Hij had een droom en ik zou, juist vanwege hem, ook liever willen dat hij er in volhard had.

	Ik heb vanzelfsprekend uw You tube-filmpjes ook bekeken en - of het OLB nou echt is of niet - uw verfilming ervan vind ik een heel goed idee. Dus wat mij betreft: ga daarmee vooral verder. Het boek is het waard.		Ik heb vanzelfsprekend uw You tube-filmpjes ook bekeken en — of het OLB nou echt is of niet — uw verfilming ervan vind ik een heel goed idee. Dus wat mij betreft: ga daarmee vooral verder. Het boek is het waard.

	Vriendelijke groet, / Goffe Jensma		Vriendelijke groet, / Goffe Jensma
Line 128:		Line 128:
	Dank voor uw bericht. Ik antwoord via de betreffende nummers:		Dank voor uw bericht. Ik antwoord via de betreffende nummers:

	# Zelf ben ik geen specialist over het OLB en weet niets van een ''herroeping'' van Ottoma - maar dat zegt meer over mijn beperkte kennis dan dat het een antwoord is op uw vraag.		# Zelf ben ik geen specialist over het OLB en weet niets van een ''herroeping'' van Ottoma — maar dat zegt meer over mijn beperkte kennis dan dat het een antwoord is op uw vraag.
	# De stellingen heb ik kunnen achterhalen en vindt u bijgesloten,		# De stellingen heb ik kunnen achterhalen en vindt u bijgesloten,
	# Er is recentelijk grondig onderzoek gedaan naar het papier, inkt e.d. van het OLB. De resultaten daarvan zijn verzameld, maar nog niet gepubliceerd. Dat is wel de bedoeling, maar Tresoar is daar slechts zijdelings bij betrokken. Ik kan u dus niets beloven. Ik weet alleen dat de beoogde bundel ''in de pijplijn'' zit.		# Er is recentelijk grondig onderzoek gedaan naar het papier, inkt e.d. van het OLB. De resultaten daarvan zijn verzameld, maar nog niet gepubliceerd. Dat is wel de bedoeling, maar Tresoar is daar slechts zijdelings bij betrokken. Ik kan u dus niets beloven. Ik weet alleen dat de beoogde bundel ''in de pijplijn'' zit.
Line 206:		Line 206:
	Ons stuk is nu afgegeven aan de redactie van het Archievenblad. Het heeft allemaal veel langer geduurd dan we hadden gedacht: er volgden na de eerste versie die we hadden ingediend nog enkele correctie- en aanvullingsrondes. Mijn excuses dat ik eerdere toezeggingen om u iets toe toesturen niet kon waarmaken.		Ons stuk is nu afgegeven aan de redactie van het Archievenblad. Het heeft allemaal veel langer geduurd dan we hadden gedacht: er volgden na de eerste versie die we hadden ingediend nog enkele correctie- en aanvullingsrondes. Mijn excuses dat ik eerdere toezeggingen om u iets toe toesturen niet kon waarmaken.

	In overleg met mijn mede-auteurs heb ik nog een vraag aan u alvorens ik iets kan toesturen. We weten eigenlijk niets van uw achtergrond en de reden van uw belangstelling. Nieuwsgierigheid zal zeker niet de enige reden van uw interesse zijn ? Vanwege de vertrouwelijkheid van het materiaal - de officiele publicatie moet nog verschijnen - willen we graag meer informatie beschikken over uw belang in dezen.		In overleg met mijn mede-auteurs heb ik nog een vraag aan u alvorens ik iets kan toesturen. We weten eigenlijk niets van uw achtergrond en de reden van uw belangstelling. Nieuwsgierigheid zal zeker niet de enige reden van uw interesse zijn? Vanwege de vertrouwelijkheid van het materiaal — de officiele publicatie moet nog verschijnen — willen we graag meer informatie beschikken over uw belang in dezen.

	Met vriendelijke groet, / Henk Porck		Met vriendelijke groet, / Henk Porck
Line 392:		Line 392:
	Als een dergelijke foto gemaakt was, had je die vast wel te zien gekregen, dus ik neem aan dat dit niet het geval is. In het voorlopige artikel uit 2006 van de groep Porck wordt er ook niet naar verwezen.		Als een dergelijke foto gemaakt was, had je die vast wel te zien gekregen, dus ik neem aan dat dit niet het geval is. In het voorlopige artikel uit 2006 van de groep Porck wordt er ook niet naar verwezen.

	Ik zou ~~zo'n~~ foto wel willen laten maken en kan de kosten daarvan voor mijn rekening nemen. Een andere mogelijkheid is dat dr. Witkam wordt uitgenodigd om zelf te komen kijken. In beide gevallen zal er toestemming moeten zijn van Tresoar (en/of het Fries Museum?)		Ik zou zo’n foto wel willen laten maken en kan de kosten daarvan voor mijn rekening nemen. Een andere mogelijkheid is dat dr. Witkam wordt uitgenodigd om zelf te komen kijken. In beide gevallen zal er toestemming moeten zijn van Tresoar (en/of het Fries Museum?)

	Ik kan me voorstellen dat je weinig verwacht van een dergelijk onderzoek, maar ook als er uitkomt dat het zeker géén Arabisch papier is, geeft dat duidelijkheid die er nu nog niet is. Tot nu toe werd deze mogelijkheid immers bij voorbaat uitgesloten.		Ik kan me voorstellen dat je weinig verwacht van een dergelijk onderzoek, maar ook als er uitkomt dat het zeker géén Arabisch papier is, geeft dat duidelijkheid die er nu nog niet is. Tot nu toe werd deze mogelijkheid immers bij voorbaat uitgesloten.
Line 428:		Line 428:
	*<u>Uiterlijk:</u> een effen, glad, hard papier met scherp afgesneden randen.		*<u>Uiterlijk:</u> een effen, glad, hard papier met scherp afgesneden randen.
	*<u>Vergures:</u> vergélijnen, 10 per 20 mm; pontuseaux op een afstand van 27 mm. De draden, die de lijsten in het papier gedrukt hebben, schijnen niet met elkaar verweven, noch aan elkaar genaaid te zijn. De lijnen lopen volstrekt recht en evenwijdig.		*<u>Vergures:</u> vergélijnen, 10 per 20 mm; pontuseaux op een afstand van 27 mm. De draden, die de lijsten in het papier gedrukt hebben, schijnen niet met elkaar verweven, noch aan elkaar genaaid te zijn. De lijnen lopen volstrekt recht en evenwijdig.
	*<u>doorzicht:</u> geen 'wolkjes', geen korrels, geen andere structuren. De papierstof is bij doorzicht tussen de vergures gelijk verdeeld kleur: nu geel tot bruin, dat met een borstel of kwast erop is aangebracht (sporen van de haren zijn duidelijk zichtbaar). Over het algemeen verloopt de kleur van het centrum van het diploma naar de randen van donker tot licht.		*<u>doorzicht:</u> geen ''wolkjes'', geen korrels, geen andere structuren. De papierstof is bij doorzicht tussen de vergures gelijk verdeeld kleur: nu geel tot bruin, dat met een borstel of kwast erop is aangebracht (sporen van de haren zijn duidelijk zichtbaar). Over het algemeen verloopt de kleur van het centrum van het diploma naar de randen van donker tot licht.
	*<u>Nt.1.</u> De kleur is ook nu nog op de breukranden (helder?) wit. Daaruit alleen blijkt al, dat de gele kleur is toegevoegd. Vergeling van papier is een inwendig proces. (Hoyer, Einführung, p.185-188).		*<u>Nt.1.</u> De kleur is ook nu nog op de breukranden (helder?) wit. Daaruit alleen blijkt al, dat de gele kleur is toegevoegd. Vergeling van papier is een inwendig proces. (Hoyer, Einführung, p.185-188).
	*<u>Nt.2.</u> Proefstroken, die in 1876 met een joodjoodkali-oplossing behandeld zijn, zijn nu grauw wit; een ander bewijs, dat de gele kleur is toegevoegd.		*<u>Nt.2.</u> Proefstroken, die in 1876 met een joodjoodkali-oplossing behandeld zijn, zijn nu grauw wit; een ander bewijs, dat de gele kleur is toegevoegd.